Table of Contents
Trong xã hội hiện đại, khi con người ngày càng coi trọng thành tích và áp đặt nhiều tiêu chuẩn hà khắc cho thế hệ trẻ. Thì điều này đã vô tình đẩy giới trẻ rơi vào trạng thái Peer Pressure, khiến họ dần đánh mất chính mình và “cạn kiệt” năng lượng sống. Vậy Peer Pressure là gì? Hãy cùng đọc qua bài viết sau, để hiểu rõ hơn về khái niệm, nguyên nhân cũng như cách vượt qua hiện tượng này nhé!
Peer Pressure là gì? Peer Pressure dịch ra có nghĩa là “áp lực đồng trang lứa”, đây là thuật ngữ nói về việc một người bị ảnh hưởng bởi hành vi, suy nghĩ và sự kỳ vọng đến từ bạn bè, đồng nghiệp, hoặc những người cùng chung lứa tuổi. Sự ảnh hưởng này tạo ra cho họ nhiều áp lực, căng thẳng, thôi thúc họ phải nỗ lực thay đổi giá trị bản thân, để có thể hòa nhập với số đông, hoặc phù hợp với các chuẩn mực chung của xã hội.
Peer Pressure là gì?
Theo như các cuộc khảo sát và nghiên cứu cho thấy, ngày nay, Peer Pressure là một trong những trạng thái tâm lý xuất hiện ở rất nhiều người, đặc biệt là giới trẻ. Vậy Peer Pressure là gì? Peer Pressure hiểu theo tiếng Việt là “áp lực đồng trang lứa”. Đây là một thuật ngữ chuyên ngành tâm lý học, dùng để nói đến tình trạng một người bị chi phối và chịu sự ảnh hưởng nặng nề bởi thành tích, tiêu chuẩn, hành vi và sự kỳ vọng của bạn bè, đồng nghiệp, hoặc những người có chung độ tuổi.
Sự tác động này không chỉ mang tới cho họ cảm giác căng thẳng, áp lực và sự tự ti. Mà còn thôi thúc họ phải cố gắng thay đổi giá trị bản thân, để hòa nhập với số đông, hoặc phù hợp với các chuẩn mực mà xã hội đề ra. Bên cạnh đó, áp lực đồng trang lứa có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, bao gồm trẻ em, người trưởng thành và cả người lớn tuổi. Trong đó, phổ biến nhất là độ tuổi thanh thiếu niên, dễ bị tác động bởi môi trường sống và các nhân tố xung quanh.
Nhìn nhận một cách khách quan, Peer Pressure có thể là nguồn động lực, thúc đẩy mỗi cá nhân không ngừng phấn đấu, nỗ lực để phá bỏ mọi giới hạn và phát triển bản thân lên tầm cao mới. Tuy nhiên, đôi khi, hiện tượng này có thể trở thành một gánh nặng tâm lý, đẩy chúng ta rơi vào trạng thái căng thẳng, áp lực và lo lắng tột độ. Đồng thời, khiến ta có cảm giác bản thân là kẻ thất bại và kém cỏi hơn so với người khác.
Tại sao nhiều bạn trẻ gặp tình trạng Peer Pressure?
Theo quan sát thực tế cho thấy, hiện nay, số đông các bạn trẻ đang gặp phải tình trạng áp lực đồng trang lứa trong công việc, lẫn cuộc sống cá nhân. Nguyên nhân gây ra hiện tượng này thường xuất phát từ các yếu tố phổ biến như sau:
Ảnh hưởng từ mạng xã hội
Trong kỷ nguyên công nghệ số phát triển mạnh mẽ, các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, Instagram, Tweet,… được xem là một không gian “sống ảo” lý tưởng. Nơi mọi người có thể thoải mái thể hiện bản thân, khoe khoang thành tích hoặc chia sẻ về cuộc sống hoàn hảo của riêng mình thông qua những bài viết, video hay hình ảnh bóng bẩy, hào nhoáng.
Chính trào lưu này đã vô tình hình thành nên nhiều tiêu chuẩn mà bất kỳ ai cũng muốn đạt được, dẫn đến sự ganh đua và so sánh không lành mạnh. Khiến các bạn trẻ không khỏi áp lực, tự ti vì luôn cảm thấy bản thân thua kém bạn bè trạc tuổi.
Mong muốn được hòa nhập
Trong cuộc sống, bất cứ ai cũng khao khát được hòa nhập và trở thành một phần quan trọng không thể thiếu đối với cộng đồng, hay nhóm người nào đó. Vì thế, để nhận được sự công nhận từ người khác, nhất là bạn bè và đồng nghiệp, có nhiều bạn trẻ đã không ngần ngại thay đổi bản thân trên mọi phương diện. Thậm chí, họ còn chấp nhận làm những điều mà chính mình không yêu thích, chỉ để hòa nhập với số đông và không bị xem là “kẻ lạc loài”.
Sự so sánh từ xã hội
Trong gia đình, trường học, chốn công sở hay ngoài xã hội đều có những “thang đo” cụ thể dùng để đánh giá mức độ thành công của con người. Chẳng hạn như thứ hạng, trình độ học vấn, thành tích, ngoại hình, sự nghiệp, mức lương,… Chính sự kỳ vọng quá lớn từ gia đình, sự so sánh về điểm số từ thầy cô, bạn bè. Hoặc sự cạnh tranh từ đồng nghiệp, đã tạo ra nhiều áp lực vô hình đè nặng lên vai giới trẻ. Thôi thúc họ phải thay đổi và nỗ lực hết mình, để có thể đáp ứng được mọi tiêu chuẩn của xã hội.
Thiếu kỹ năng sống
Khi thiếu hụt kiến thức, tư duy, kỹ năng sống, các bạn trẻ rất dễ bị chi phối và điều khiển bởi suy nghĩ và hành động của người khác. Bởi lẽ, vì không trang bị đủ kỹ năng, lẫn kinh nghiệm sống và làm việc, nên khi gặp bất cứ vấn đề nan giải nào đó, họ thường không có khả năng xử lý tốt tình huống, khiến họ nhanh mất bình tĩnh và căng thẳng cực độ. Lúc bấy giờ, họ chỉ có thể nghe theo sự sắp xếp và quyết định từ người khác. Điều này, dần hình thành trong họ những áp lực và rào cản về tâm lý.
Những dấu hiệu cho thấy bạn rơi vào áp lực đồng trang lứa
Nếu bạn đang băn khoăn không biết bản thân có rơi vào tình trạng áp lực đồng trang lứa hay không, thì bạn có thể nhận biết thông qua những dấu hiệu sau đây:
– Bạn lúc nào cũng sống trong trạng thái căng thẳng, lo lắng và sợ hãi việc phải đáp ứng mọi yêu cầu hoặc sự kỳ vọng từ mọi người xung quanh. Điều này, mang tới cho bạn sự bí bách và ngột ngạt khi tham gia vào các mối quan hệ.
– Bạn có khuynh hướng thay đổi quan điểm sống, hành vi, suy nghĩ, thói quen, sở thích, phong cách ăn mặc,… chỉ để phù hợp với bạn bè của mình cho dù đó có là điều bạn không thực sự mong muốn.
– Bạn luôn mang trong mình sự mặc cảm và tự ti về bản thân. Bạn không đủ bản lĩnh để đưa ra quyết định, hay biểu đạt quan điểm cá nhân vì sợ người khác phản đối và phê phán.
– Bạn sợ trở thành người khác biệt, bị xã hội cô lập, cho nên, bạn thường xuyên cưỡng ép bản thân phải thực hiện những việc đi ngược với sở thích và mong muốn của bạn, chỉ để hòa nhập với cộng đồng.
– Chỉ vì muốn được bạn bè và đồng nghiệp công nhận, nên bạn sẵn sàng làm tất cả mọi việc, kể cả việc bạn không thực sự yêu thích. Điều này, khiến bạn cảm thấy chán nản, buồn tủi và không thoải mái.
– Bạn thường gặp phải nhiều khó khăn trong việc đưa ra quyết định hay sự lựa chọn vì bạn lo sợ quyết định của mình đi ngược với ý kiến chung của mọi người.
– Bạn cảm thấy lo lắng và áp lực tột độ khi phải ép bản thân thực hiện những hành vi thiếu lành mạnh như sử dụng bia rượu, hút thuốc, đua xe, chửi tục,…
– Bạn không đủ tự tin và can đảm để thể hiện ý kiến riêng của bản thân, vì bạn sợ bị đồng nghiệp hoặc bạn bè phê phán và loại bạn ra khỏi nhóm chung.
Nên làm gì để vượt qua áp lực đồng trang lứa?
Áp lực đồng trang lứa chính là một trở ngại lớn, có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý, hành vi, tính cách và lối sống của bạn. Vì thế, muốn thành công thoát ra khỏi tình trạng này, thì bạn hãy áp dụng những giải pháp hữu hiệu sau đây:
Tự tin vào bản thân
Sự tự tin đóng góp vai trò quan trọng trong việc xóa bỏ mọi áp lực từ bạn bè, đồng nghiệp hoặc những người cùng trang lứa. Chỉ khi nào bạn luôn vững tin vào khả năng, giá trị và quyết định của mình, thì bạn mới ít bị tác động bởi người khác. Vì thế, hãy học cách yêu thương bản thân và tự tin là chính mình, để tránh gặp phải áp lực không cần thiết.
Đặt ra mục tiêu sống
Việc đặt ra mục tiêu sống cụ thể cho tương lai, sẽ giúp bạn có thêm động lực để phấn đấu và hạn chế bị ảnh hưởng bởi các biến động ngoài xã hội. Vì thế, hãy viết ra những điều bạn mong muốn đạt được, lập kế hoạch chi tiết và quyết tâm theo đuổi mục tiêu đến cùng. Đừng vì sự công nhận của người khác mà ép buộc bản thân phải nghe theo họ.
Hiểu rõ giới hạn của bản thân
Mỗi người sẽ có những ưu điểm, khả năng và giới hạn riêng biệt. Việc nắm rõ sở trường và giới hạn của chính mình, sẽ giúp bạn tránh khỏi những tiêu chuẩn và áp lực không phù hợp, nằm ngoài năng lực của bạn. Vì thế, hãy luôn lắng nghe bản thân và biết dừng đúng lúc, đúng chỗ, để tránh rơi vào trạng thái kiệt sức và mất năng lượng do Peer Pressure.
Kết giao với bạn tốt
Hãy tìm kiếm và kết giao với những người bạn chân thành, biết lắng nghe và tôn trọng bạn. Bởi, với người bạn tốt đúng nghĩa, họ không chỉ mang tới cho bạn nhiều niềm vui, sự hạnh phúc. Mà còn góp phần giúp bạn phát triển bản thân theo chiều hướng tích cực, chứ không bắt buộc bạn phải thay đổi theo ý muốn của họ.
Mạnh mẽ đối mặt với áp lực
Bạn cần biết rằng, áp lực là một phần không thể thiếu trong cuộc sống, nó bao gồm luôn cả Peer Pressure. Vì thế, đừng mãi né tránh và trốn chạy hiện thực. Thay vào đó, hãy chủ động đối mặt với áp lực và cố gắng tìm cách hóa giải vấn đề. Nếu cảm thấy mọi thứ quá tải với mình, thì hãy tìm kiếm sự trợ giúp từ người thân, bạn bè hoặc bác sĩ tâm lý, để nhận được lời khuyên hữu ích.
Biết cách từ chối
Bạn không cần phải cố làm hài lòng người khác. Hãy học cách từ chối với những gì mình cảm thấy không hài lòng, hoặc nằm ngoài khả năng của mình. Việc nói “KHÔNG” sẽ giúp bạn bảo vệ quyền lợi và giá trị bản thân. Nhờ vào đó, bạn sẽ không bị cuốn vào những rắc rối và thị phi ngoài ý muốn.
Hy vọng rằng, qua bài viết mà Love18 chia sẻ trên đây, bạn đã hiểu tường tận khái niệm Peer Pressure là gì. Dựa vào đó, có thể cung cấp cho bạn nhiều kiến thức và giải pháp hữu ích, giúp bạn thành công vượt qua áp lực đồng trang lứa. Hãy luôn tin vào khả năng của chính mình, dốc sức chinh phục mục tiêu và tạo ra các mối liên kết chất lượng, để cân bằng cuộc sống và duy trì năng lượng tích cực, bạn nhé!
